1
استادیار فیزیولوژی ورزشی، گروه علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد خمینیشهر، خمینیشهر، اصفهان، ایران.
2
دانشجوی فیزیولوژی ورزشی، دانشکده علوم ورزشی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان(خوراسگان)، ایران
10.22089/spj.2026.19630.2465
چکیده
اهداف: چاقی با اختلال در هموستاز متابولیک و افزایش خطر بیماریهای وابسته همراه است و عملکرد کبد را مختل میکند. کبد از طریق ترشح هپاتوکاینها تعادل انرژی را تنظیم میکند و تغییر بیان LECT2 و GPLD1 با اختلالات متابولیک مرتبط است. تمرین ورزشی راهبرد غیردارویی مؤثری است، اما مقایسه همزمان HIIT و SIT بر بیان این دو ژن در کبد چاق کمتر بررسی شده است.
مواد و روشها: ۲۴ سر موش نر C57BL/6 پس از ۴ هفته رژیم پرچرب (%۵۵ چربی، ۳۱% کربوهیدرات و ۱۴% پروتئین) بهطور تصادفی به چهار گروه کنترل سالم، کنترل چاق، HIIT و SIT تقسیم شدند. تمرینات به مدت ۸ هفته (۵ جلسه در هفته) روی نوارگردان اجرا شد. بیان ژنهای LECT2 و GPLD1 در بافت کبد با روش Real-time PCR و با استفاده از ژن مرجع B2M اندازهگیری شد.
یافتهها: نتایج نشان داد تمرین HIIT نسبت به SIT موجب افزایش معنیدار بیان ژن GPLD1 در بافت کبد موشهای چاق شد (P<0.05). همچنین هر دو نوع تمرین بر کاهش بیان ژن LECT2 مؤثر بودند، با این حال کاهش بیان این ژن در گروه HIIT بهطور معنیداری بیشتر از گروه SIT بود (P<0.05). تحلیل همبستگی نشان داد بین بیان LECT2 و HOMA-IR رابطه مثبت و بین بیان GPLD1 و HOMA-IR رابطه منفی و معنادار وجود دارد.
نتیجهگیری: تمرینات تناوبی با شدت بالا در مقایسه با تمرینات تناوبی سرعتی، اثرات مطلوبتری بر تنظیم بیان هپاتوکاینهای کبدی در شرایط چاقی دارند. با این حال، برای درک کامل مکانیسمها و تعیین بهترین پروتکل تمرینی، تحقیقات بیشتری لازم است.