اثر هشت هفته تمرین هوازی بر میزان اشتها، کالری دریافتی و رفتار تغذیه‌‏ای زنان غیر‌فعال دارای اضافه‌وزن

رحمانی قبادی, ماریا; رحمانی نیا, فرهاد; میرزایی, بهمن; هدایتی, مهدی; آقاعلی نژاد, حمید

doi:10.22089/spj.2017.952

اثر هشت هفته تمرین هوازی بر میزان اشتها، کالری دریافتی و رفتار تغذیه‌‏ای زنان غیر‌فعال دارای اضافه‌وزن

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

ماریا رحمانی قبادی ¹

فرهاد رحمانی نیا ²

بهمن میرزایی ²

مهدی هدایتی ³

حمید آقاعلی نژاد ⁴

¹ دانشجوی فرصت مطالعاتی فیزیولوژی ورزشی پژوهشگاه تربیت بدنی و علوم ورزشی و دانشجوی دکتری دانشگاه گیلان

² استاد فیزیولوژی ورزشی، دانشگاه گیلان

³ استاد مرکز تحقیقات سلولی و مولکولی غدد درون‏ریز، پژوهشکده علوم غدد درون‏ریز و متابولیسم، دانشگاه علوم‌پزشکی شهید‌ بهشتی

⁴ دانشیار فیزیولوژی ورزشی، دانشگاه تربیت مدرس

10.22089/spj.2017.952

چکیده

هدف از پژوهش حاضر، بررسی تأثیر هشت هفته تمرین هوازی بر میزان اشتها، کالری دریافتی و رفتار تغذیه‏ای زنان غیرفعال دارای اضافه‌وزن بود. بدین‌منظور، 30 دانشجوی دارای اضافه‌وزن به‌صورت تصادفی به دو گروه تمرین (با میانگین سنی 67/3±73/22 سال، قد 65/6±5/165 سانتی‌‌متر، وزن 03/10±48/74 کیلوگرم و نمایۀ تودۀ بدن 47/2±50/27) و کنترل (با میانگین سنی 51/2±91/22 سال، قد 55/3±73/163 سانتی‌متر، وزن 15/8±83/74 کیلوگرم و نمایۀ تودۀ بدن 75/2±20/28) تقسیم گردیدند. ابتدا، آزمودنی‏ها پرسش‌نامۀ رفتار تغذیه‌ای، بسامد غذایی و میزان اشتها را تکمیل نمودند و ویژگی‏های آنتروپومتریک آن‌ها اندازه‏گیری گردید. قابل‌ذکر است که گروه تمرین به‌مدت هشت هفته در برنامۀ تمرین هوازی با شدت متوسط شرکت کرد و گروه کنترل در این مدت زندگی روزمرۀ خود را ادامه داد‌. 48 ساعت پس از آخرین جلسۀ تمرین، آزمودنی‏ها مجدداً پرسش‌نامه‏های مذکور را تکمیل نمودند و ویژگی‏های آنتروپومتریک آن‏ها اندازه‏گیری گشت. تحلیل آماری با استفاده از آزمون تی وابسته و مستقل نشان می‌دهد که تمرین سبب کاهش معنا‏دار (0.01>P) انرژی دریافتی در گروه تمرین، همراه با کاهش معنا‏دار مصرف چربی (0.01>P) و کربوهیدرات (0.05>P) شده است؛ درحالی‌که تغییرات انرژی دریافتی بین دو گروه تفاوت معنا‏داری را نشان نمی‌دهد (0.05<P). علاوه‌براین، هیچ‌گونه تغییری در میزان اشتها در گروه‏ها مشاهده نمی‌شود (0.05<P). یافته‌ها بیانگر این است که هشت هفته تمرین هوازی با شدت متوسط منجر به کاهش انرژی دریافتی و میزان کربوهیدرات و چربی مصرفی در گروه تمرین می‏شود، اما این تغییرات به اندازه‏ای نیست که تفاوتی با گروه کنترل داشته باشد؛ از‌این‌رو، به‌نظر می‏رسد که ارائۀ برنامۀ غذایی یا آموزش تغذیه‏ای همراه با برنامۀ ورزشی می‏تواند نتایج مؤثرتری را در پی داشته باشد.

کلیدواژه‌ها

تمرین استقامتی

اشتها

رفتار تغذیه‏ ای

انرژی دریافتی

اضافه‌وزن

موضوعات

متابولیسم ورزشی

Pishdad G. Overweight and obesity in adults aged 20-74 in southern Iran. International Journal of Obesity and Related Metabolic Disorders: J Inte Assoc for the Study of Obes. 1996; 20(10): 963-5.
Azizi F, Rahmani M, Ghanbarian A, Emami H, Salehi P, Mirmiran P, et al. Serum lipid levels in an Iranian adults population: Tehran lipid and glucose study. Eur J Epidemiol. 2003; 18(4): 311-9. (In Persian).
Mazloomzadeh S, Moosani A, Dinmohammadi H. Epidemiology of overweight and obesity in Zanjan province 1383. Zums J. 2006; 14(56): 57-64. (In Persian).
Schneeberger M, Gomis R, Claret M. Hypothalamic and brainstem neuronal circuits controlling homeostatic energy balance. J Endocrinol. 2014; 220(2): 25-46.
Yarahmadi H, Haghighi A, Shojaei M, Beheshti Nasr S. Effect of nine weeks of moderate aerobic training on insulin resistance and appetite level in obese women. Ofogh Danesh. 2014; 20(1): 9-16. (In Persian).
Bray G A. Afferent signals regulating food intake. P Nutr Soc. 2000; 59(03): 373-84.
Hosoda H, Kojima M, Kangawa K. Ghrelin and the regulation of food intake and energy balance. Mol Interv. 2002; 2(8): 494.
Flint A, Raben A, Blundell J, Astrup A. Reproducibility, power and validity of visual analogue scales in assessment of appetite sensations in single test meal studies. International Journal of Obesity and Related Metabolic Disorders: J Inte Assoc for the Study of Obes. 2000; 24(1): 38-48.
Schwartz M W, Woods S C, Porte D, Seeley R J, Baskin D G. Central nervous system control of food intake. Nature. 2000; 404(6778): 661-71.
Safavi M, Yahyavi SH, Pourrahimi M. Impact of dietary behaviors and exercise activities education on the self-‌efficacy of middle school students. Med Sci J (Quazi-Experimental). 2012; 22(2): 143-51. (In Persian).
Rezaiepour A Y F, Mahmoodi M, Shakeri M. The relationship of nutritional behaviors and physical activities of adolescent girls with their perception of parental lifestyle. J Nurs and Mid Coll. 2007;13( 3): 17-25. (In Persian).
Martins C, Morgan L M, Bloom S R, Robertson M D. Effects of exercise on gut peptides, energy intake and appetite. J Endocrinol. 2007; 193(2): 251-8.
King N A, Caudwell P, Hopkins M, Byrne N M, Colley R, Hills A P, et al. Metabolic and behavioral compensatory responses to exercise interventions: Barriers to weight loss. Obesity. 2007; 15(6): 1373-83.
King N, Lluch A, Stubbs R, Blundell J. High dose exercise does not increase hunger or energy intake in free living males. Eur J Clin Nutr. 1997; 51(7): 478-83.
Pomerleau M, Imbeault P, Parker T, Doucet E. Effects of exercise intensity on food intake and appetite in women. Am J Clin Nutr. 2004; 80(5): 1230-6.
Maraki M, Tsofliou F, Pitsiladis Y, Malkova D, Mutrie N, Higgins S. Acute effects of a single exercise class on appetite, energy intake and mood. Is there a time of day effect? Appetite. 2005; 45(3): 272-8.
Tsofliou F, Pitsiladis Y, Malkova D, Wallace A, Lean M. Moderate physical activity permits acute coupling between serum leptin and appetite–satiety measures in obese women. Int J Obesity. 2003; 27(11): 1332-9.
Carnier J, de Mello M T, Ackel-D́Elia C, Corgosinho F C, da Silveira Campos R M, de Lima Sanches P, et al. Aerobic training (AT) is more effective than aerobic plus resistance training (AT+ RT) to improve anorexigenic/ orexigenic factors in obese adolescents. Appetite. 2013; 69(9): 168-73.
Dodd C, Welsman J, Armstrong N. Energy intake and appetite following exercise in lean and overweight girls. Appetite. 2008; 51(3): 482-8.
Turconi G, Guarcello M, Maccarini L, Cignoli F, Setti S, Bazzano R, et al. Eating habits and behaviors, physical activity, nutritional and food safety knowledge and beliefs in an adolescent Italian population. J Am Coll Nutr. 2008; 27(1): 31-43.
Willett W. Nutritional epidemiology. 2nd ed. New York: Oxford University Press; 1998.
Babaei P, Azali Alamdari K. Effects of endurance training and detraining on serum BDNF and memory performance in middle aged males with metabolic syndrome. Iran J Endocrinol Metab. 2013; 15(2): 132-42. (In Persian).
Mackelvie K J, Meneilly G S, Elahi D, Wong A C, Barr S I, Chanoine J P. Regulation of appetite in lean and obese adolescents after exercise: Role of acylated and desacyl ghrelin. J Clin Endocrin & Metabolism. 2007; 92(2): 648-54.
Wong P C, Chia M, Tsou I Y, Wansaicheong G K, Tan B, Wang J C, et al. Effects of a 12 week exercise training programme on aerobic fitness, body composition, blood lipids and C-reactive protein in adolescents with obesity. Ann Acad Med Singapore. 2008; 37(4): 286-93.
Fazelifar S. On improving VO2 peak, body composition and physical fitness of obese children by concurrent training. Biol J Armenia. 2011; 63(4): 51-6. (In Persian).
Lluch A, King N, Blundell J. Exercise in dietary restrained women: No effect on energy intake but change in hedonic ratings. Eur J Clin Nutr. 1998; 52(4): 300-7.
Ebrahimi M, Rahmani-Nia F, Damirchi A, Mirzaie B. Effects of aerobic exercise intensity on energy intake, appetite and energy-r‌egulating hormones in sedentary young w‌omen. Iran J Endocrinol Metab. 2013; 14(6): 572-9. (In Persian).
Stubbs R J, Sepp A, Hughes D A, Johnstone A M, Horgan G W, King N A, et al. The effect of graded levels of exercise on energy intake and balance in free-living men, consuming their normal diet. Eur J Clin Nutr. 2002; 56(2): 129-40.
Helms E R, Aragon A A, Fitschen P J. Evidence-based recommendations for natural bodybuilding contest preparation: N‌utrition and supplementation. J Int Soc Sports Nutr. 2014; 11(1): 20.
Mirzaee Vishkaee K, Rahmaninia F, Elmieh A. The relationship between nutritional knowledge, body composition and physical activity level in middle-aged, obese and underweight females. J Sport in Biomotor Sci. 2013; 5(10): 33-43. (In Persian).
Kissileff H R, Pi-Sunyer F, Segal K, Meltzer S, Foelsch P A. Acute effects of exercise on food intake in obese and nonobese women. Am J Clin Nutr. 1990; 52(2): 240-5.
Kraemer R R, Chu H, Castracane V D. Leptin and exercise. Exp Biol and Med. 2002; 227(9): 701-8.
Lin L, Nuotio-Antar A M, Ma X, Liu F, Fiorotto M L, Sun Y. Ghrelin receptor regulates appetite and satiety during aging in mice by regulating meal frequency and portion size but not total food intake. J Nutr. 2014; 144(9): 1349-55.
Borer K T, Wuorinen E, Ku K, Burant C. Appetite responds to changes in meal content, whereas ghrelin, leptin, and insulin track changes in energy availability. J Clin Endocrin & Metabolism. 2009; 94(7): 2290-8.